Aanbod Present

header

 

Wat mag de voorziening van Present verwachten?

Mensen die oud of ziek zijn of een handicap hebben, nabij zijn: daar gaan ze voor, onze vrijwilligers. Omdat wij dit belangrijk vinden, willen we hen hierin zoveel mogelijk motiveren, aanmoedigen, verdedigen, vormen en begeleiden. In dit onderdeel vind je een overzicht van dat waar wij voor staan in de ondersteuning van vrijwilligers.

Alle voorzieningen werken bewust aan het verbeteren van de kwaliteit van de dienstverlening. Zo wordt er heel wat geïnvesteerd in bijscholing van personeel, verandering van structuren, verbetering van interne communicatie, enz. Ook het uitbouwen van vrijwilligerswerk kan zorgen voor een gevoelige kwaliteitsverbetering. Maar daarvoor moet er ook in vrijwilligers geïnvesteerd worden. Ook vrijwilligers moeten begeleid worden, ook zij kunnen door bijscholing hun eigen deskundigheid verbeteren, enz. Hierin wenst Present een ernstige bijdrage te leveren.

Als organisatie heeft Present vooral een ondersteunende werking. De vrijwilliger voelt zich immers in de eerste plaats “thuis” in de voorziening waar hij zich inzet. Zich ter plaatse gedragen voelen, is voor de vrijwilliger doorslaggevend om zich al dan niet langer te blijven engageren. Toch is een ruimere ondersteuning meer dan welkom. Present wil hier werk van maken, en wel op drie vlakken:

  • met een specifiek aanbod naar vrijwilligers
  • met een specifiek aanbod naar de voorzieningen
  • met een algemeen aanbod

We diepen deze drie punten verder uit. We trachten onze ondersteuning zowel plaatselijk (rechtstreeks naar de voorziening of de vrijwilligers ter plaatse), diocesaan als nationaal uit te bouwen. Zo zal je van sommige activiteiten vooral plaatselijk kunnen genieten, andere activiteiten organiseren we diocesaan, nog andere activiteiten overstijgen de diocesane werking en organiseren we nationaal.

Ondersteuning van vrijwilligers

  • Present-instapsessie: Voor nieuwe vrijwilligers vinden we het van enorm belang dat zij niet onvoorbereid aan hun taak als vrijwilliger beginnen. Zo organiseren we voor hen geregeld Present-instapsessies, die een informatief en een vormend deel bevatten. In een aantal grotere voorzieningen worden er infodagen ingericht met aansluitend een vormingsmodule voor kandidaat-vrijwilligers.
    We besteden in deze vorming aandacht aan de wereld van de patiënt, de bewoner, de cliënt die in een zorgvoorziening woont of verblijft, en we gaan dieper in op een aantal belangrijke elementen in de houding van de vrijwilliger: respect, actief luisteren, discretie en beroepsgeheim, grenzen,…
    Naast de instapsessie is het nodig dat de vrijwilligers een korte praktische en taakgerichte opleiding krijgen op de afdeling of dienst.
  • Basisopleiding palliatieve zorg: Voor vrijwilligers die zich engageren in de palliatieve zorg hebben we een eigen opleiding. Deze opleiding gaat in op specifieke thema’s in de palliatieve zorg, zoals bijvoorbeeld pijn- en symptoomcontrole, rouw, psychosociale aspecten van ziek zijn en verlies, zingevende en religieuze invalshoek. Maar ook de onderwerpen van de algemene Present-instapsessie komen natuurlijk aan bod.
  • Permanente of thematische vorming: Elk jaar organiseert Present in elke provincie een viertal thematische vormingen. De thema’s zijn zeer gevarieerd en hebben steeds een link met het vrijwilligerswerk (enkele voorbeelden: actief luisteren, omgaan met pijn, omgaan met zingevingsvragen, communicatie met slechthorenden, afasie, dementie,…).
  • Plaatselijk aanbod thematische vorming: Op dit moment bieden we de pakketten 'Omgaan met dementie', ‘Omgaan met mensen met kanker' en ‘Omgaan met personen met een depressie’ aan. Deze spreiden we telkens over verschillende dagdelen.
    Bij elke vorming hoort een neerslag of een syllabus. Ze is gratis voor vrijwilligers die aangesloten zijn bij Present.
    Daarnaast kunnen voorzieningen ook vormingen aanvragen bij Present, of helpen we u bij het zoeken van een geschikte lesgever voor een door u gekozen onderwerp dat de vrijwilligers aanbelangt.
  • Ontmoeting: Elk jaar organiseert Present een diocesane ontmoetingsdag voor al zijn vrijwilligers. We merken immers dat vrijwilligers graag contact leggen met gelijkgezinden, over de grenzen van de eigen voorziening heen. Een luchtige spreker en een etentje zijn hiervoor de ideale gelegenheid.
  • Tijdschrift: ‘Vitamine C’: Vrijwilligers een hart onder de riem steken door een bemoedigend woordje, een inhoudelijk artikel, een bezinning of ervaringen van andere vrijwilligers. Dat is de rode draad van ons tijdschrift ‘Vitamine C’. We sturen het gratis naar alle aangesloten vrijwilligers en voorzieningen.
  • Administratieve opvolging: Bijvoorbeeld: werklozen, bruggepensioneerden… Present heeft van de RVA een algemene toestemming om werklozen in te schakelen als vrijwilliger in de mate dat het vrijwilligerswerk niet meer dan 10 uren per week in beslag neemt. Bruggepensioneerden mogen bij Present volledig zonder formaliteiten als vrijwilliger werken. Dit zijn al twee elementen van deze administratieve materie waarover we het uitgebreid hebben in ‘Deel 8 Administratie’.
  • Verzekering: Meestal staan vrijwilligers er niet bij stil, maar een ongeval is vlug gebeurd. Daarom zorgen wij voor een degelijke verzekering, waarvan de voorwaarden beter zijn dan in het vrijwilligersdecreet is omschreven. Het gaat zowel over verzekering burgerlijke aansprakelijkheid (lichamelijke én materiële schade aan derden) als over een ongevallenverzekering (voor de vrijwilliger zelf).
  • Individuele opvolging en bemiddeling: In uitzonderlijke gevallen kunnen er discussies of meningsverschillen optreden tussen bijvoorbeeld personeel en vrijwilliger. Hierin bemiddelen beschouwen we ook als onze opdracht.

Ondersteuning van vrijwilligersverantwoordelijken

  • Hulp bij opstarten nieuwe projecten: Een nieuwe vrijwilligerswerking uit de grond stampen is alles behalve vanzelfsprekend (hoe eraan beginnen, welke taken mogen vrijwilligers doen, welke stappen kan je best doorlopen om de kans op slagen te verhogen, hoe dit aan de buitenwereld bekendmaken,…). Wie dit in een voorziening wil uitbouwen, kijkt dikwijls tegen een berg op en weet dan ook vaak niet waar en hoe te beginnen. Present kan bouwen op heel wat ervaring in het systematisch uitwerken van vrijwilligersprojecten.
  • Aantrekken nieuwe vrijwilligers: De beste manier om nieuwe vrijwilligers te vinden is de mond-tot-mond reclame. Maar ook hierin is een extra steun allerminst overbodig. Samen met de voorziening zoeken we naar de beste kanalen en manieren om nieuwe vrijwilligers aan te spreken. Zo zorgen bijvoorbeeld folders en affiches die op maat kunnen worden aangepast, en regelmatige contacten met de pers ervoor dat de media aandacht besteden aan het vrijwilligerswerk.
  • Vorming en ontmoeting voor nieuwe verantwoordelijken: Binnen elke voorziening is een vrijwilligersverantwoordelijke belangrijk om de vrijwilligers plaatselijk te ondersteunen en te begeleiden. Maar al te vaak hebben deze verantwoordelijken het gevoel dat ze zelf nog het warm water moeten uitvinden. Regelmatig overleg met andere verantwoordelijken en vorming over specifieke thema’s (rond begeleiden van vrijwilligerswerk) geven de plaatselijke verantwoordelijke de nodige impulsen om ook in de eigen voorziening weer op te komen voor de vrijwilligers.
  • Opvolging vrijwilligerswerking (vrijwilligersgroep): Vrijwilligers moeten niet dagelijks bij de hand gehouden worden. Wel is het voor de groep van actieve vrijwilligers belangrijk dat ze zich in de voorziening ook “gedragen” voelen. We vinden het echter ook belangrijk om vanuit Present de vrijwilligerswerking te blijven opvolgen en te stimuleren. Daarom trachten we ook regelmatig te polsen naar de werking en naar de behoeften die er leven bij de vrijwilligersgroep. Zo kunnen we nog beter inspelen op wat er leeft aan de basis.
  • Nieuwsbrief: Present stuurt enkele keren per jaar een nieuwsbrief naar alle aangesloten voorzieningen. Daarin geven we de lezer de kans om alle ontwikkelingen, nieuwtjes, veranderingen in het vrijwilligersveld op de voet te volgen. We laten heel wat de revue passeren: zoals de recentste ontwikkelingen op vlak van wetgeving over vrijwilligerswerk, initiatieven van Present zelf, interessante of opvallende vrijwilligersprojecten en diocesane initiatieven en activiteitenkalenders.
  • Handleiding voor verantwoordelijken van vrijwilligers: Present heeft een handig naslagwerk ontwikkeld voor de verantwoordelijken van aangesloten voorziening. Daarin vindt men nuttige info rond het aantrekken van vrijwilligers, vorming, selectie en oriëntering, ontmoeting, de verzekering van de vrijwilligers, visie op vrijwilligerswerk...

Algemeen aanbod

  • Beleid: Vrijwilligerswerk is voor ons geen nattevingerwerk. Een grondig analyseren en bespreken van noden en problemen, maar ook algemeen regelmatig overleg en afstemming van de diocesane werkingen op elkaar, zorgen ervoor dat Present tot een coherent vrijwilligersbeleid komt.
  • Visieontwikkeling: Niet zomaar elke vrijwillige inzet is vrijwilligerswerk. Bovendien is het vrijwilligerswerk volop in evolutie. We volgen nauwgezet de actualiteit en de studies en publicaties die over het vrijwilligerswerk verschijnen. Door deze gegevens voortdurend te koppelen aan de realiteit van ons werkveld, hebben we in de loop der jaren een duidelijke visie op het vrijwilligerswerk ontwikkeld (bijvoorbeeld naar afbakening t.o.v. beroepsarbeid of andere vormen van inzet), maar ook op zorg en de rol van vrijwilligers hierin.
  • Administratie: Niet iedereen is overtuigd van de noodzaak van administratie. Toch kan een minimale administratie ons helpen in het goed besturen en opvolgen van onze organisatie. Zo is een overeenkomst met een vrijwilliger méér dan een betekenisloos blad papier. Het is een echte engagementsverbintenis maar tegelijk ook de praktische basis voor ons bestandenbeheer. Een regelmatige registratie van de vrijwilligersactiviteiten is bijvoorbeeld nodig voor de opvolging van de verzekering, maar helpt ons ook evoluties te achterhalen die ons dan weer helpen in het uitwerken van een aangepast beleid.
  • Wetgeving: Als zichzelf respecterende vrijwilligersorganisatie vinden we het essentieel dat we al de wetgeving die te maken heeft met vrijwilligerswerk, op de voet volgen. Voor plaatselijke verantwoordelijken is dit meestal niet haalbaar. En meer dan een buitenstaander zou vermoeden, veranderen er regelmatig wel richtlijnen, wetten of decreten. Denken we maar aan de federale wet betreffende de rechten van de vrijwilliger, de aanpassing van het decreet op vrijwilligerswerk in gezondheid en welzijn, en de daaruit voortvloeiende wijzigingen voor een aantal categorieën van vrijwilligers en voor een aantal aspecten van het vrijwilligerswerk.
    We proberen onze stempel te drukken op het beleid door actief deel te nemen aan overleg en consultatie op beleidsniveau, door onderling overleg met andere betrokkenen in de sector, en zelfs af en toe door medeorganisatie van en deelname aan een concrete actie om meer ondersteuningsmogelijkheden voor vrijwilligers en hun organisaties te bekomen.
  • Spiritualiteit: Vrijwilligers komen dikwijls met een specifieke motivatie om zich in te zetten voor anderen. Eén van de motieven die we bij vrijwel iedereen terugvinden is “zich zinvol inzetten”. Dit zinvol zijn van de inzet heeft steeds diepere achtergronden. Niet zelden zijn dit persoonlijke ervaringen of een geloofsovertuiging. Present wil ook hier niet aan de oppervlakte blijven en de mensen hierin erkennen. Als organisatie halen we deze verdieping uit het voorbeeld van Jezus Christus en Zijn blijde boodschap, waar Hij steeds de zorg voor zieken, zwakken en mensen aan de rand prioritair stelde.
  • Solidariteit: Dit is een van onze leidende principes. Vrijwilligers betuigen hun solidariteit met mensen die ziek of oud zijn of een handicap hebben en zetten dit om in concrete daden. Ook als organisatie kunnen we maar leefbaar blijven dankzij de solidariteit van de voorzieningen met elkaar.
  • Overleg en uitwisseling: Dit is de basis van het uitwerken van een degelijk beleid. We proberen dit op verschillende vlakken te stimuleren: plaatselijk tussen vrijwilligers, diocesaan tussen vrijwilligers of tussen verantwoordelijken, nationaal over de grenzen van de diocesen heen. We merken dat regelmatige uitwisseling zowel voor vrijwilligers als voor verantwoordelijken stimulerend kan werken.